زنگ خطر جدی برای آینده کشور؛ از آسیب تکفرزندی تا عوامل مخرب ساختار خانواده/ تنها ۵۰ درصد مردم از خدمات رایگان مراکز بهداشت استفاده میکنند
استاد دانشگاه علوم پزشکی مشهد گفت: اگر جامعه به سمت تکفرزندی حرکت کند، در آینده با بحران تربیت انسانهای سالم و اجتماعی روبهرو میشود.
به گزارش روابطعمومی ستاد امربهمعروف و نهیازمنکر خراسان رضوی؛ فهیمه سلطاناحمدی، استاد دانشگاه علوم پزشکی مشهد در همایش اهمیت فرزندآوری، فرصتها، چالشها و راهکارهای حمایتی که همزمان با سومین روز از هفته احیای امربهمعروف و نهیازمنکر با حضور رابطین عفاف و حجاب ادارات در سالن سردار صلح سازمان جمعیت هلالاحمر استان برگزار شد، اظهار کرد: مطابق دادههای سرشماری، جمعیت ایران در سال ۱۳۳۵ حدود ۱۸ میلیون نفر با بعد خانوار ۴.۷۶ بود؛ به این معنا که هر خانواده به طور متوسط بین ۴.۵ تا ۵ فرزند داشت. این روند با افزایش جمعیت در سال ۱۳۶۵ ادامه یافت و بعد خانوار به ۵.۱۱ درصد رسید. بااینحال، در آخرین سرشماری عمومی نفوذ مسکن در سال ۱۳۹۵، جمعیت کشور به حدود ۸۰ میلیون نفر افزایش یافت، اما بعد خانوار با سقوطی محسوس به ۳.۰۳ درصد رسید که نشاندهنده کاهش میانگین فرزندان هر خانواده به ۳ تا ۳.۵ فرزند است. در استان خراسان رضوی نیز از سال ۱۳۳۵ تا ۱۳۹۵، روند رشد سالانه جمعیت روبهکاهش بوده و بعد خانوار به ۳.۳ رسیده است.
سقوط نرخ باروری کل (TFR) به زیر سطح جایگزینی
وی افزود: شاخص کلیدی در جمعیتشناسی، «میزان باروری کل» (TFR) است که تعداد فرزندان یک زن در دوره باروری (۱۵ تا ۴۹ سال) را نشان میدهد. در سال ۱۴۰۰، این نرخ در کشور به ۱.۷۴ رسید (حدود ۱.۵ فرزند برای هر خانواده)، درحالیکه برای رسیدن به «سطح جایگزینی» (جایی که هر زوج حداقل ۲ فرزند برای جایگزینی خود داشته باشند) این عدد باید ۲.۱ باشد. وضعیت زمانی نگرانکنندهتر میشود که بدانیم گزارشهای اخیر از نرخ TFR معادل ۱.۴ حکایت دارند که زنگ خطری جدی برای آینده جمعیتی کشور محسوب میشود.
سلطاناحمدی تصریح کرد: در رتبهبندی استانی سال ۱۴۰۰، استان سیستان و بلوچستان با نرخ باروری حدود ۳.۵، بیشترین میزان را به خود اختصاص داده است. در نقطه مقابل، استانهای مازندران و گیلان با نرخ باروری ۱.۱، کمترین میزان را تجربه میکنند. کارشناسان جمعیتشناسی هشدار میدهند که با تداوم این روند (فرزندآوری در حد یک فرزند برای هر خانواده)، در سالهای آینده با چالش جدی در حفظ ساختار جمعیتی بومی در استانهای شمالی کشور مواجه خواهیم بود.
جایگاه ایران در جمعیت جهان و منطقه
وی در خصوص جایگاه جمعیتی ایران بیان کرد: بر اساس آخرین گزارش سرشماری ۱۳۹۵، جمعیت ایران ۷۹ میلیون و ۹۲۶ هزار و ۲۷۰ نفر بود که حدود ۱ درصد از جمعیت ۷.۵۵ میلیاردنفری جهان را تشکیل میداد. متوسط رشد بین دو سرشماری اخیر در کشور ۱.۲۴ درصد گزارش شده است.
استاد دانشگاه علوم پزشکی مشهد ادامه داد: در استان خراسان رضوی نیز در سال ۱۳۹۵، جمعیت ۶ میلیون و ۴ هزار و ۵۰۱ نفر (حدود ۸ درصد جمعیت کشور) با متوسط رشد ۱.۴۳ درصد ثبت شده است. برآوردها در سال ۱۴۰۰ نشان میدهد که جمعیت کشور به حدود ۸۴ میلیون نفر، جمعیت خراسان رضوی به حدود ۶ میلیون و ۸۸۹ هزار نفر و جمعیت تحت پوشش دانشگاه علوم پزشکی مشهد به ۵ میلیون و ۱۱۰ هزار نفر رسیده است.
وی عنوان کرد: در سطح جهانی و منطقهای، ایران بر اساس آمار سال ۲۰۱۷، رتبه هجدهم جهان، نهم آسیا و سوم منطقه (پس از پاکستان و مصر و پیش از ترکیه) را از نظر جمعیت در اختیار دارد. همچنین در سطح داخلی، استان خراسان رضوی پس از تهران، در جایگاه دومین استان پرجمعیت کشور قرار دارد.
سلطاناحمدی توضیح داد: بررسی جایگاه جمعیت کشورهای جهان نشان میدهد که هند و چین همچنان پرجمعیتترین کشورهای دنیا هستند و پس از آن اندونزی قرار دارد. در این میان، ایران نیز در رتبهای قرار گرفته که به گفته کارشناسان، نیازمند توجه و کار جدیتری در حوزه جمعیت بوده است.
وی خاطرنشان کرد: بهشدت روند جمعیتی کشور رو به افول است و این مسئله در آینده از نظر جمعیتی چالشبرانگیز خواهد بود. سال ۱۳۶۹ آغاز برنامه تنظیم خانواده در کشور بود؛ موضوعی که اکنون از آن بهعنوان یک تصمیم دیرهنگام یاد میشود، چرا که به اعتقاد برخی کارشناسان، برنامهای آغاز شد که توقف آن زودتر باید اعلام میشد.
افزایش میانگین سن جمعیت/ سهم بالای سالمندان و ضرورت آمادهسازی زیرساختها
این استاد دانشگاه گفت: میانگین سن جمعیت کشور نیز در این سالها افزایشیافته است. در سال ۱۳۵۵، میانگین سنی جمعیت ایران ۲۲.۴ سال بود، اما این رقم در سال ۱۳۹۵ به ۳۱ سال رسیده است؛ افزایشی که نشاندهنده حرکت تدریجی جمعیت به سمت سالمندی است. در شرایط فعلی، حدود ۱۲ درصد جمعیت کشور را سالمندان تشکیل میدهند. طبق تعریف جمعیتشناسی، جمعیت بالای ۶۰ سال سالمند محسوب میشود و در کنار جمعیت زیر ۵ سال، در شمار گروههایی قرار میگیرند که نیازمند حمایت و مراقبت هستند.
وی اعلام کرد: باتوجهبه این شرایط، لازم است زیرساختهایی برای زندگی سالمندان در جامعه فراهم شود؛ از جمله خدمات بهزیستی، خانههای سالمندان، خدمات پزشکی و درمانی و نیز خودمراقبتی. در غیر این صورت، جامعه با پیامدهای جدیتری مواجه خواهد شد.
سلطاناحمدی تأکید کرد: در سالهای گذشته، جمعیت مبتلایان به فشارخون و دیابت تنها دو تا سه درصد برآورد میشد، اما امروز این رقم به حدود ۲۵ درصد برای فشارخون و ۱۳ درصد برای دیابت رسیده است. این افزایش، بر سلامت جسمانی افراد و همچنین کیفیت سالمندی آینده اثر مستقیم خواهد داشت و موجب میشود افراد در دوران سالمندی با بار بیماری بیشتری روبهرو شوند.
وی اظهار کرد: افراد مبتلا به فشارخون، پس از مدتی ممکن است با مشکلات قلبی و عروقی، کلیوی و بینایی مواجه شوند. همچنین افراد دیابتی نیز در طول زمان با بیماریهای جسمانی بیشتری دستوپنجه نرم میکنند. در نتیجه، اگر این روند ادامه پیدا کند، سالمندی سالم برای بخش قابلتوجهی از جامعه دشوار خواهد شد.
پیشبینی سالمندی ۳۰ درصدی در آینده
استاد دانشگاه علوم پزشکی مشهد افزود: بر اساس برآوردهای جمعیتشناسان، در آینده نزدیک حدود ۳۰ درصد جمعیت کشور سالمند خواهند بود؛ یعنی از هر سه نفر، یک نفر در سن سالمندی قرار خواهد داشت. این در حالی است که به گفته کارشناسان، هنوز برای فراهمکردن زیرساختهای لازم در این حوزه اقدام کافی صورت نگرفته است.
جمعیت؛ عامل قدرت ملی
وی اذعان کرد: جمعیت برای هر کشور، نوعی قدرت محسوب میشود و سالمند شدن جمعیت میتواند حتی در حوزههای امنیتی و حفاظتی کشور نیز مشکل ایجاد کند. اگر با موضوع جمعیت همچنان با رویکردی خونسردانه و بدون برنامه برخورد شود، ممکن است کشور در آینده حتی با کمبود نیروی انسانی در برخی حوزهها، از جمله نیروی نظامی، مواجه شود.
سلطاناحمدی ادامه داد: بررسی هرمهای سنی - جنسی نیز نشان میدهد که در سال ۱۳۶۵، جمعیت جوان کشور در سنین ۱۵ تا ۳۰ سالگی وضعیت متفاوتی داشت، اما با گذر زمان و ادامه روند فعلی، سهم جمعیت جوان کاهشیافته و سهم سالمندان افزایش پیدا کرده است.
پنجره جمعیتی؛ فرصت طلایی روبهپایان
وی بیان کرد: جمعیتشناسان معتقدند ایران هنوز از یک «پنجره جمعیتی» برخوردار است؛ فرصتی که اگر بهموقع از آن استفاده شود، میتوان از ورود کشور به «سیاهچاله جمعیتی» جلوگیری کرد. به گفته آنان، خروج از این وضعیت در صورت ازدسترفتن فرصت فعلی، ممکن است حدود ۱۰۰ سال زمان ببرد.
این استاد دانشگاه تصریح کرد: برایناساس، پنجره جمعیتی ایران از سال ۱۳۸۰ آغاز شده و تا سال ۱۴۳۰ ادامه خواهد داشت. در این بازه زمانی، اگر جمعیت کشور نجات پیدا کند، امکان بهرهبرداری از این فرصت وجود دارد؛ اما در صورت ازدسترفتن آن، کشور وارد مرحلهای خواهد شد که خروج از آن بسیار دشوار و زمانبر خواهد بود. کشور امروز جوانانی دارد که جانبرکف از مرزوبوم دفاع میکنند، اما در آینده ممکن است با کمبود نیروی جوان برای حمایت از کشور روبهرو شود.
ازدواج، حلقه مغفول در مسئله جمعیت؛ هشدار درباره افزایش سن ازدواج و تأثیر فرهنگ مجازی بر خانواده
وی عنوان کرد: در سالهای گذشته، ازدواج برای جوانان بسیار سنگین شده است؛ موضوعی که به گفته مطرحکنندگان این بحث، موجب فاصلهگرفتن بسیاری از جوانان از ازدواج شده است. مراسمهای پرهزینه، تهیه ملزومات زندگی، مهریههای سنگین و شروط متعدد برای ازدواج از جمله عواملی عنوان شدهاند که مسیر ازدواج را دشوار کردهاند.
سلطاناحمدی تأکید کرد: بر اساس آمارهای ارائهشده، سن ازدواج در فاصله سالهای ۱۳۳۵ تا ۱۳۹۵ بهتدریج افزایشیافته است. در آخرین آمار موجود مربوط به سال ۱۳۹۵، میانگین سن ازدواج برای زنان ۲۳ سال و برای مردان ۲۷ سال و اندکی بیشتر ثبت شده است؛ رقمی که اکنون بیش از این نیز افزایشیافته است.
وضعیت ازدواج در کلانشهرها و مشهد
وی اذعان داشت: در کلانشهرها نیز روند مشابهی مشاهده میشود. در سطح کشور، میانگین سن ازدواج برای مردان ۲۷ سال و برای زنان ۲۳ سال اعلام شده است. در مشهد، این رقم برای مردان ۲۶.۵ سال و برای زنان ۲۲ سال گزارش شده است. درعینحال، بخشی از جمعیت کشور را افرادی تشکیل میدهند که هرگز ازدواج نکردهاند و برخی از آنان حتی از سن ازدواج و فرزندآوری نیز عبور کردهاند؛ گروهی که به باور کارشناسان، باید بهطورجدی موردتوجه قرار گیرند.
بهازای هر پنج خانوار، دو جوان ازدواجنکرده
استاد دانشگاه علوم پزشکی مشهد اعلام کرد: طبق برآورد ارائهشده، به طور متوسط در ازای هر پنج خانوار ایرانی، دو جوان ازدواجنکرده در سن ازدواج وجود دارد. این موضوع از نگاه کارشناسان، مسئلهای قابلتأمل است؛ زیرا اگر این جوانان وارد زندگی مشترک شوند و هر کدام تنها یک فرزند داشته باشند، میتوان بخش قابلتوجهی از نگرانیهای جمعیتی را کاهش داد و از افتادن کشور در «سیاهچاله جمعیتی» جلوگیری کرد.
وی ادامه داد: در حاشیه شهرها، تقریباً در هر خانوار سه فرزند وجود دارد. هر بار که این موضوع در جلسات مطرح میشود، بحث معیشت و اقتصاد بهعنوان علت اصلی عنوان میشود. بااینحال، تأکید شده است که مردم حاشیه شهرها بیشتر پایکار هستند و در بسیاری از موارد، خانوادههایی با سه فرزند در این مناطق دیده میشوند.
تفاوت الگوی فرزندآوری در قشر تحصیلکرده و مرفه
سلطاناحمدی در ادامه گفت: در مقابل، مشکل اصلی بیشتر در میان قشر تحصیلکرده و مرفه جامعه دیده میشود؛ جایی که یا ازدواج انجام نمیشود، یا در صورت ازدواج، تمایل به نگهداری حیوانات خانگی بیشتر از فرزندپروری است، یا در نهایت خانوادهها به تکفرزندی روی میآورند. این روند نه ناشی از معیشت، بلکه محصول فرهنگهای بیگانه است که بهواسطهٔ فضای مجازی، ماهواره و تلفن همراه در جامعه گسترش یافتهاند.
نقش فضای مجازی در تغییر فرهنگ خانواده
وی خاطرنشان کرد: بسیاری از خانوادهها تمایل دارند فرزندان خود را در کنارشان نگه دارند و از فرستادن آنها به بیرون از خانه نگران هستند؛ چراکه بیم دارند ارتباط با بازار، دوستان و محیط اجتماعی، بر تربیت اسلامی آنان اثر منفی بگذارد. بااینحال، خانوادهها از یک نکته مهم غافل ماندهاند؛ درحالیکه فرزندان را در خانه نگه داشتهاند، ابزارهایی را در اختیارشان قرار دادهاند که فرهنگهای بیگانه از همان مسیر به آنها منتقل میشود.
هشدار درباره تأثیر گوشیهای هوشمند بر تربیت فرزندان
این استاد دانشگاه افزود: بسیاری از رفتارها و الگوهای فرهنگی متفاوت میان فرزندان و والدین، از طریق گوشیهای هوشمند و فضای مجازی شکلگرفته است. در بسیاری از خانوادهها دیده میشود که پدر و مادر دارای ظواهر مذهبی و مقید هستند، اما فرزندانشان از نظر فرهنگی کاملاً متفاوت رشد کردهاند؛ تفاوتی که ریشه آن را باید در محتوایی جستوجو کرد که از طریق گوشیها در اختیار کودکان قرار گرفته است.
وی توضیح داد: تا زمانی که کودک از نظر عقیدتی و اعتقادی به ثبات نرسیده، نباید گوشی و فضای مجازی به طور بیضابطه در اختیار او قرار گیرد؛ چراکه این موضوع میتواند «تیشه به ریشه» تربیت خانواده بزند.
خانواده، مدرسه اول فرزند است
سلطاناحمدی با تأکید بر نقش اصلی پدر و مادر در تربیت فرزندان عنوان کرد: بزرگترین معلم هر فرزند ابتدا پدر و مادر هستند، سپس مدرسه، معلم و دیگر افراد تأثیرگذار. ازاینرو، خانوادهها باید از همان ابتدا روی فرهنگ اخلاقی و تربیتی فرزندان خود کار کنند و آنها را رها نکنند تا صرفاً مدرسه مسئول آموزش و پرورششان باشد. باید تلاش بیشتری صورت گیرد تا فرزندان اسلامی و مذهبی به جامعه تحویل داده شوند؛ فرزندانی که زیرساختهای آینده کشور را تشکیل میدهند.
ضرورت اقناع تخصصی و رفع گرههای ذهنی در مسئله جمعیت؛ از چالشهای ازدواج تا تبعات تکفرزندی
وی اعلام کرد: علاوه بر عوامل اقتصادی، مسائلی همچون اشاعه فرهنگ فساد، عدم مهارت در سازشپذیری و تعاملات میان همسران، از عوامل اصلی آسیب به ساختار خانواده است. بسیاری از طلاقها ناشی از عدم درک متقابل است؛ چراکه افراد با پیشفرضهای متفاوت وارد زندگی شده و تفاوتهای شخصیتی را بهعنوان یک امر طبیعی نپذیرفتهاند. ناتوانی در پذیرش این واقعیت که «هیچ انسانی کامل نیست»، منجر به شکست در زندگی مشترک و در نتیجه، ازدسترفتن فرصتهای فرزندآوری در سنین طلایی میشود.
استاد دانشگاه علوم پزشکی مشهد اظهار کرد: بخش مهمی از راهکارها برای برونرفت از وضعیت فعلی، بر «تبیین و حساسسازی» متمرکز است. ورود افراد غیرمتخصص به بحثهای جمعیتی اغلب چالشبرانگیز و متشنج کننده است. لازم است افراد تحصیلکرده توسط متخصصان همتراز و افراد مذهبی توسط کارشناسان دینی اقناع شوند. جلسات اقناعسازی نباید مقطعی باشد؛ بلکه باید مداوم، معطوف به حل گرههای ذهنی و مبتنی بر پشتوانه علمی باشد. حتی در صورت مواجهه با مخالفت در جلسات گروهی، نباید کار را رها کرد، بلکه باید با شناسایی ریشههای شبهات، از افراد متخصصتر برای پاسخگویی استفاده کرد.
مشارکت همگانی و الگوی «مغز بادوم»
وی خاطرنشان کرد: رویکرد هوشمندانه شهرداری در برنامهای با عنوان «مغز بادوم» با بهرهگیری از تجربیات پدربزرگها و مادربزرگها، الگوی موفقی از پندآموزی و انتقال تجربیات شیرین داشتن فرزند و استحکام خانواده است. حضور یک نفر بهعنوان دغدغهمند جمعیت در هر اداره و سازمان میتواند موتور محرک فرهنگسازی باشد.
آسیبهای تکفرزندی و تربیت «خودخواهانه»
سلطاناحمدی بیان کرد: تکفرزندی، فراتر از معضل جمعیتی، موجب تربیت نسلی «مطالبهگر» و «خودخواه» میشود. در خانوادههای تکفرزند، کودک به دلیل در اختیار داشتن تمامی امکانات، مهارتهای مشارکت، تقسیمکردن و حس نوعدوستی را کمتر تجربه میکند. این در حالی است که حضور خواهر و برادر در خانه، حس مشارکت و گذشت را در کودک نهادینه کرده و او را برای تعاملات اجتماعی سالمتر و موفقیت در زندگی مشترک آینده آماده میکند. اگر جامعه به سمت تکفرزندی و تکبعدی شدن حرکت کند، در آینده با بحران تربیت انسانهای سالم و اجتماعی روبهرو خواهد بود. ازاینرو، ترویج فرهنگ فرزندآوری، نه یک انتخاب، بلکه ضرورتی برای تضمین سلامت اخلاقی و بقای ساختار اجتماعی کشور است.
وی افزود: از زمان هشدار نسبت به خطر جدی جمعیت، مجموعهای از قوانین شامل ۷۳ ماده و ۸۱ تبصره تدوین شد تا تمامی ادارات و سازمانها در حوزه حمایت از خانواده، وظیفه و مسئولیت داشته باشند. این قوانین نباید صرفاً در کتب قانونی باقی بمانند؛ بلکه لازم است از طریق اهرمهای تشویقی و نظارتی، در زندگی روزمره خانوادهها اثرگذار شوند.
مطالبهگری از مسئولان: بهروزرسانی حمایتهای مالی
این استاد دانشگاه توضیح داد: پاداشهای مربوط به ازدواج فرزندان باید مطابق با تورم روز و شرایط اقتصادی فعلی بهروزرسانی شود؛ چراکه بسیاری از مبالغ موجود، مربوط به ده سال پیش است و کارایی خود را ازدستدادهاند. افزایش کمکهزینه مهدکودک و هماهنگی با آموزشوپرورش برای استفاده از مهدکودکهای دولتی با مبالغ کمتر، یکی از راهکارهای کلیدی برای حمایت از مادران شاغل است.
تسهیل دسترسی به خدمات بهداشتی؛ حق یا امتیاز؟
وی اعلام کرد: خدماتی نظیر مکملهای دوران بارداری، آزمایشهای پیش از تولد، غربالگری سرطان زنان و مراقبتهای پس از زایمان بهصورت کاملاً رایگان در مراکز بهداشت ارائه میشود. بسیاری از زنان شاغل به دلیل ساعات کاری، امکان مراجعه به مراکز بهداشت (که معمولاً در شیفت صبح خدمات میدهند) را ندارند. در این راستا، از فرمانداری و استانداری مطالبه شده است که زمان مراجعه به مراکز بهداشت بهعنوان «مأموریت اداری» برای مادران باردار لحاظ شود.
سلطاناحمدی در خصوص نرخ پایین بهرهبرداری از خدمات بهداشتی گفت: علیرغم رایگان بودن طیف گستردهای از خدمات (از پیش از تولد تا سالمندی)، تنها حدود ۵۰ درصد مردم از خدمات ارائه شده در مراکز بهداشت استفاده میکنند.
وی ادامه داد: مردم میتوانند مشکلات خود را از طریق جلسات مشخص با فرماندار و استاندار مطرح کنند؛ چراکه مسئولان آمادگی شنیدن دغدغههای مردمی را دارند. ازآنجاکه بانوان بیشترین دغدغه را در بحث فرزندآوری دارند، باید در مسیر مطالبهگری برای بهبود زیرساختها (مانند مهدکودک و خدمات بهداشتی) پیشقدم شوند.
از سبک زندگی سنتی تا حمایتهای مالی مدرن؛ راهکارهای نهایی برای عبور از بحران جمعیت و ناباروری
استاد دانشگاه علوم پزشکی مشهد اذعان کرد: رعایت آداب غذاخوردن، خواب، استراحت و فعالیتهای روزانه، در واقع همان درمان پیشگیرانهای است که میتواند از بروز بسیاری از بیماریها جلوگیری کند. نادیدهگرفتن این اصول و سبک زندگی سالم، مستقیماً سلامت نسل آینده را هدف قرار میدهد.
هشدار درباره بحران ناباروری و تأثیر سن ازدواج
وی تصریح کرد: یکی از تکاندهندهترین آمارها، نرخ بالای ناباروری در کشور است. طبق تعریف، اگر زوجی زیر ۳۵ سال پس از یک سال اقدام به بارداری موفق نشوند، دچار ناباروری محسوب میشوند و برای سنین بالای ۳۵ سال، این بازه به ۶ ماه کاهش مییابد. افزایش سن ازدواج عامل اصلی تشدید این بحران است؛ چراکه بسیاری از زنان در سنین بالای ۳۵ یا حتی ۴۰ سالگی برای بارداری اقدام میکنند، درحالیکه زمان طلایی باروری آنها سپری شده است.
دشمنان سلامت خانواده: فستفود، اشعه تلفن همراه و تغییر باورهای بدنی
سلطاناحمدی با اشاره به عوامل محیطی و رفتاری که سلامت باروری را تهدید میکنند، توضیح داد: مصرف غذاهای فراوریشده مانند فستفود و مواد حاوی نیترات و نیتریت (مانند کالباس و سوسیس) از عوامل اصلی ناباروری هستند. اگر مادر برای درآمد بیشتر، سلامت خانواده را با سفارش مداوم غذا از رستورانها فدا کند، این یک ضرر اقتصادی و سلامت است. استفاده نامناسب از تلفنهای همراه یکی از عوامل تهدیدکننده باروری است. رشد بیرویه عملهای زیبایی، باعث کاهش عزتنفس و تغییر نگرش منفی نسبت به بدن شده است که خود میتواند بر تصمیمگیری برای تشکیل خانواده اثر بگذارد.
حمایتهای مالی جدید دولت؛ کمکهزینه ماهانه برای مادران
وی در خصوص سیاستهای حمایتی جدید دولت برای تشویق خانوادهها به فرزندآوری تأکید کرد: طبق برنامهریزیها، از سال ۱۴۰۵ به بعد، دولت مبلغ دو میلیون تومان ماهانه را بهعنوان کمکهزینه بهحساب مادران صاحب فرزند واریز خواهد کرد. طرح یسنا نیز حمایتهای مالی مستمری را برای مادران و کودکان زیر ۶ سال در نظر گرفته است. این اقدامات نشاندهنده حرکت دولت به سمت ایجاد اهرمهای تشویقی برای مقابله با روند کاهشی جمعیت است.
استاد دانشگاه علوم پزشکی مشهد اعلام کرد: برای تسهیل دسترسی مردم، تمامی مراکز جامع خدمات سلامت با استفاده از نرمافزار «نشان» در سطح محلات جانمایی شده و با نصب تابلو در کوچه و خیابانها، در دسترس مردم قرار گرفتهاند. از سامانههایی نظیر ۴۰۳۰ برای پیگیری سلامت، درمان و مراقبتهای دورهای از کودکان و خانوادهها استفاده شده است. در صورت بروز هرگونه مشکل در ارائه خدمات، شهروندان میتوانند از طریق سامانه ۱۹۰ موضوع خود را مطرح کنند تا کیفیت خدمات ارتقا یابد.
هشدار درباره سالخوردگی جمعیت و پیامدهای اقتصادی
وی در پایان گفت: کارشناسان نسبت به پدیده «سالخوردگی جمعیت» هشدار دادند. اگر امروز برای افزایش جمعیت و تقویت زیرساختهای فرزندآوری اقدام نکنیم، در آینده با فشار اقتصادی بیسابقه و هزینههای سنگین مراقبت از سالمندان روبهرو خواهیم بود؛ وضعیتی که خروج از آن بسیار دشوار خواهد بود.
انتهای پیام /